Cupra'da Stage 1 öncesi atölyede yaptığımız kontroller

Cupra sahipleri aracını sever ve çoğu, bir noktada şunu sorar: "Yazılım yaptırsam ne olur?" Formentor ve Cupra Leon'un turbolu motorları yazılıma iyi cevap verir; bu doğru. Ama yazılım, aracın her parçasından biraz daha fazlasını ister. Sağlıklı araç bunu kaldırır. Sınırda bir parçası olan araç ise yazılımdan kısa süre sonra arızayla döner.

Bu yüzden yazılımdan önce aracı ölçeriz. Bu yazıda o ölçümün içeriğini anlattık. Aynı kontrolleri Golf GTI, Octavia RS ve Leon FR için de yapıyoruz.

Önce konuşuruz

Üç şeyi baştan söyleriz, çünkü sonradan söylemek haksızlık olur:

• Garanti. Performans yazılımı, garantisi süren araçta üretici garantisini etkileyebilir. Cupra'ların çoğu henüz garanti süresi içinde; kararı bunu bilerek vermelisiniz.
• Sigorta. Kasko ve trafik poliçenizdeki bildirim yükümlülüklerine bakmanızı öneririz.
• Emisyon. Emisyon donanımını devre dışı bırakan yazılım yüklemiyoruz.

Sonra beklentiyi konuşuruz. Aracı nasıl kullanıyorsunuz, yazılımdan ne bekliyorsunuz? Ne kadar artış olacağı motora ve aracın durumuna göre değişir; size bir broşür rakamı değil, aracınızın motoru için gerçekçi bir beklenti söyleriz.

Hangi motor, hangi şanzıman?

Cupra'larda iki farklı kombinasyon görüyoruz ve ikisi için konuşma farklıdır.

1.5 TSI ve kuru kavramalı DQ200. Bu şanzımanın üretici tarafından tanımlanan tork sınırı 250 Nm'dir ve motorun fabrika torku zaten bu sınıra çok yakındır. Yani motorun verebileceği ek torkun büyük bölümünü şanzıman taşıyamaz. Bu kombinasyonda Stage 1'den beklenti sınırlı tutulmalıdır; bunu açıkça söyleriz. Şanzımanın sınırını aşan bir yazılım, kavramayı kısa sürede bitirir.

2.0 TSI ve yağlı kavramalı DSG. Yağlı kavramalı şanzımanın tork sınırı daha yüksektir ve bu motorun yazılım payı daha geniştir. Burada konu çoğu zaman motorun yeni torkuna uygun bir şanzıman yazılımının gerekip gerekmediğidir.

Şanzıman kodunu şasi numarasından çıkarırız.

Atölyede ön kontrol

1. Arıza kayıtları

Bütün üniteler taranır. Bekleyen ya da ara ara oluşan bir kayıt varsa önce o çözülür. Kayıtlı bir arızanın üzerine yazılım yüklemeyiz.

2. Yol testinde kayıt

İşin en önemli kısmı. Motor sıcakken, üçüncü ya da dördüncü viteste düşük devirden tam gaz bir çekiş yapar ve şu değerleri kaydederiz:

• İstenen ve ölçülen turbo basıncı. Örtüşüyor mu? Orijinal yazılımda bile hedefe zor ulaşan bir turbo, daha yüksek hedefe ulaşamaz.
• Ateşleme geri çekme. Vuruntu sensörleri vuruntu algıladığında ünite ateşlemeyi geri çeker. Orijinal yazılımda belirgin geri çekme varsa motor zaten sınırındadır: yakıt kalitesi, karbon birikimi ya da buji sorunu olabilir.
• Yakıt. Yüksek basınç tarafında istenen ve ölçülen basınç, yakıt trimleri. Pompa ve enjektörler yetişiyor mu?
• Emme havası sıcaklığı. Yük altında ne kadar yükseliyor? Adana yazında bu değer belirleyicidir.
• Tekleme sayaçları.

Kaydı grafiğe döker, size de gösteririz. Bu grafik aynı zamanda yazılım sonrası karşılaştırmanın referansıdır.

3. Ateşleme

Bujilerin kaç kilometrede değiştiğini sorarız; gerekiyorsa söker, bakarız. Yazılımlı motorda buji daha çok çalışır. Yorgun bujilerle yazılım yüklemek, ilk sıcak günde teklemeye davetiye çıkarmaktır. Çoğu zaman yazılımla birlikte buji değişimini öneririz.

4. Turbo ve emme hattı

Hortumlarda ve ara soğutucu bağlantılarında kaçak, turbo milinde boşluk, aktüatörün hareketi. Küçük bir kaçak orijinal basınçta fark edilmez; yüksek basınçta açılır.

5. Şanzıman

DSG ünitesinden kavrama aşınma ve adaptasyon değerlerini okuruz. Yağlı tiplerde yağın en son ne zaman değiştiğini sorarız. Kavraması sınıra yaklaşmış bir şanzımana ek tork taşıtmak, kavrama değişimini öne çekmekten başka bir işe yaramaz. Bu durumda önce kavrama ve yağ konuşulur.

6. Soğutma ve yağ

Soğutma seviyesi ve sızıntı izi, motorun çalışma sıcaklığına nasıl geldiği, yağın durumu ve son değişim tarihi. Bakımı gecikmiş araca yazılımdan önce bakım yapılır.

7. Fren ve lastik

Yazılımın kendisiyle ilgisi yok gibi görünür, ama daha hızlı giden araç daha iyi durmalıdır. Balata, disk ve lastiklerin durumunu söyleriz.

Hangi araca "hayır" diyoruz?

• Bekleyen arıza kaydı olan araca
• Turbo basıncını orijinal yazılımda bile tutturamayan araca
• Belirgin ateşleme geri çekmesi ya da teklemesi olan araca
• Kavrama değerleri sınırda olan araca
• Su ya da yağ eksilten araca
• Bakımı belirsiz araca

"Hayır" çoğu zaman "şimdi değil" demektir. Neyin düzeltilmesi gerektiğini söyleriz; sorun giderildikten sonra yazılım yapılabilir. Bu bizim açımızdan ertelenen bir iştir, ama iki hafta sonra arızayla dönen bir araç ne sizin ne bizim istediğimiz sonuçtur.

Araç hazırsa

Akü destek şarjına bağlanır. Orijinal yazılım okunur ve yedeği saklanır; ünitenin tipine göre bu OBD soketinden ya da tezgâhta yapılır. Yeni nesil ünitelerde okuma yöntemi yazılım sürümüne göre değişir; hangisinin gerektiğini işe başlamadan söyleriz. Dosya yüklenir, kayıtlar silinir.

Ardından aynı yol testini, aynı koşulda yineleriz. Bakılacak şey yalnızca basıncın yükselmesi değildir: ateşleme geri çekmesi makul mü, yakıt basıncı hedefi tutuyor mu, emme sıcaklığı kontrol altında mı? Önceki ve sonraki grafiği yan yana gösteririz.

Adana sıcağı

Turbolu motor soğuk havayı sever. Ağustosta, kırk derecede, klima açıkken ve trafikten yeni çıkmış bir motorda emme havası sıcaklığı yüksektir; ünite ateşlemeyi geri çeker ve güç düşer. Bu, iyi yazılmış bir yazılımın motoru koruma biçimidir. Kışın hissettiğiniz çekişi yazın öğle sıcağında aynen beklemeyin. Yol testini mümkün olduğunda gerçek koşullarda yapmamızın sebebi de bu.

Yazılımdan sonra bakım

• Yağ değişim aralığını uzatmayın; kısaltmak daha doğrudur.
• Bujiyi plandan erken değiştirmeyi düşünün.
• Kaliteli ve yüksek oktanlı yakıt kullanın.
• Yağlı DSG'de yağ değişimini aksatmayın.
• Motor ısınmadan yük bindirmeyin.

Orijinale dönüş

Orijinal yazılımın yedeği bizde saklanır; istediğiniz zaman geri yüklenir. Hizmetin kapsamı Stage 1 yazılım sayfasında. Ön kontrol için arayın; aracın modelini, motorunu ve kilometresini söyleyin.