EPC ışığıyla gelen Volkswagen'e atölyede ne yapıyoruz?

Volkswagen, Skoda, Seat ve Audi sahiplerinin en çok tanıdığı uyarılardan biri sarı EPC yazısıdır. Çoğu zaman motor arıza lambasıyla birlikte yanar, araç çekişten düşer. Telefonda ilk soru hep aynıdır: "EPC ışığı yandı, neyi var?"

Dürüst cevap: bilmiyoruz, bakmadan bilemeyiz. EPC bir parçanın değil, bir sistemin adıdır. Bu yazıda bu ışıkla gelen araçta atölyede izlediğimiz sırayı anlattık.

EPC ne demek?

Elektronik güç kumandası. Bu araçlarda gaz pedalı ile motor arasında tel yoktur. Pedala bastığınızda bir sensör bunu kontrol ünitesine bildirir; ünite gaz kelebeğini, turboyu, yakıtı ve ateşlemeyi buna göre ayarlar. Bu zincirin herhangi bir halkasında güvenmediği bir şey gördüğünde ünite EPC ışığını yakar ve çoğu zaman motoru korumak için gücü kısar.

Yani ışık "sürücünün isteği ile motorun yaptığı arasında emin olamadığım bir şey var" demektir.

İlk soru: araç nasıl gidiyor?

Telefonda şunu sorarız: araç normal çekiyor mu, yoksa gücü kesilmiş mi? Motor tekliyor ya da titriyor mu? Motor arıza lambası sabit mi yanıyor, yanıp sönüyor mu?

• Lamba sabit, araç normal: gelebilirsiniz, ama ertelemeyin.
• Güç kesilmiş, araç ağır: dikkatli ve kısa yoldan gelin.
• Motor arıza lambası yanıp sönüyor, motor titriyor: motor tekliyor demektir. Zorlamayın; yanmamış yakıt katalizöre zarar verir. Arayın, birlikte karar verelim.

Atölyede sıra

1. Bütün üniteleri tararız

Yalnızca motor ünitesini değil, hepsini. EPC ışığının sebebi bazen fren ya da şanzıman tarafındaki bir sinyalden gelir. Kayıtların hangisinin önce oluştuğuna bakarız.

2. Kaydın koşulunu okuruz

Ünite arızayı kaydederken devri, hızı, yükü, sıcaklığı ve voltajı da yazar. Rölantide mi olmuş, tam gazda mı, soğukta mı? Bu bilgi aramayı daraltır. Bu yüzden gelmeden önce kodu sildirmemenizi rica ederiz; koşul bilgisi de silinir.

3. Canlı veriye bakarız

Kaydın gösterdiği sisteme göre ilgili değerleri izleriz. Yöntemi canlı veri ile teşhis sayfasında anlattık.

4. Elle ölçeriz

Şüphelendiğimiz parçanın soketini, kablosunu ve beslemesini ölçeriz. Parça ondan sonra konuşulur.

En sık nerede buluyoruz?

Usta gözlemi olarak, sıklık iddiası olmadan sıralıyoruz:

Ateşleme: bobin ve buji

TSI motorlarda bir bobin zayıfladığında silindir tekler, ünite teklemeyi algılar ve EPC ile motor arıza lambasını birlikte yakar. Buji aralığı açılmışsa bobin daha çok zorlanır. Tekleme sayaçlarından hangi silindir olduğunu görür, bobini yan silindirle değiştirip doğrularız. Bujiler plan kilometresini geçmişse set olarak değişir.

Gaz kelebeği

Gaz kelebeğinin içinde bir elektrik motoru ve iki konum sensörü vardır. İki sensörün verdiği değer birbirini tutmazsa ünite kelebeğe güvenmez. Kelebek kirlenmiş ve sıkışıyor olabilir, soketi oksitlenmiş olabilir ya da gövdenin kendisi arızalıdır. Temizlikten ya da değişimden sonra temel ayar yapılması gerekir; yapılmazsa ışık geri gelir.

Gaz pedalı sensörü

Pedalda da iki sensör vardır ve aynı mantıkla çalışır. İkisi uyuşmazsa ünite pedala güvenmez ve gücü kısar.

Fren müşiri

Şaşırtıcı ama tanıdık bir sebep. Fren pedalındaki müşir de ünitenin gözünde güvenlikle ilgili bir sinyaldir: fren ile gaza aynı anda basıldığını sanırsa gücü keser. Müşir arızalandığında EPC ışığı yanabilir; fren lambalarının çalışmaması ya da sürekli yanması ipucudur. Küçük ve ucuz bir parçadır; bu yüzden pahalı parçalara geçmeden önce ona bakarız.

Turbo basıncı

İstenen basınca ulaşılamadığında ya da basınç aşıldığında da EPC yanabilir. Sebep çatlamış bir hortum, takılan bir aktüatör ya da basınç sensörü olabilir. Yol testinde istenen ve ölçülen basıncı kaydederek ayırt ederiz.

Sensörler ve tesisat

Krank ve eksantrik konum sensörleri, emme basınç sensörü, yakıt basınç sensörü. Sensör kaydı gördüğümüzde önce hattını ölçeriz; arızanın sensörde değil kabloda çıktığı durumlar az değildir.

Düşük voltaj

Zayıf bir akü ya da gevşek bir şasi bağlantısı, marş anında voltajı düşürür ve ünite bir dizi mantıksız kayıt oluşturur. Kayıtların koşul bilgisinde voltaj düşükse işe akü testiyle başlarız.

Adana'da sıcağın payı

Yazın bu şikâyetle gelen araç sayısı artıyor. Motor bölmesindeki ısı, zayıflamış bobinleri ve gevrekleşmiş soketleri ele verir; sıcak emme havası turbo ve ateşleme tarafını zorlar. Kışın idare eden bir bobin, ağustosta trafikte tekletmeye başlayabilir.

Işık sönüp geri geliyorsa

Bu şikâyetin en yorucu biçimi, haftada bir yanıp kontağı kapatınca sönen EPC ışığıdır. Araç atölyeye geldiğinde her şey normal görünür. Bu durumda kaydın koşul bilgisi tek ipucumuzdur; aynı koşulu yol testinde yeniden yaratmaya çalışır, ilgili değerleri kaydederiz. Gerekirse aracın bir gün bizde kalmasını isteriz. Arızayı yakalamadan parça değiştirmek, şansa para yatırmaktır.

Ne almaya gelmemelisiniz?

"EPC ışığı için şu parçayı değiştirin" diye gelmeyin; biz de koda bakıp parça değiştirmeyelim. Aynı ışığın arkasında küçük bir müşir de olabilir, kapsamlı bir turbo işi de. Hangisi olduğunu teşhis söyler. Teşhisten sonra bulduğumuzu, ölçtüğümüzü ve fiyatı anlatırız; onayınızla işe başlarız.

Gelmeden önce

• Gösterge panelinin fotoğrafını çekin: hangi lambalar, ekranda ne yazıyor?
• O sırada ne yapıyordunuz: kalkış, sollama, yokuş, rölanti?
• Kontağı kapatıp açınca ışık söndü mü?
• Yakın zamanda akü, buji ya da başka bir parça değişti mi?

Bu bilgilerle arayın; hazırlığımızı ona göre yapalım.